JNtoeng ea lefats'e khahlanong le tšilafalo ea polasetiki! Fumana mokhoa oa ho kenella ho Plastic Free July. Ho tloha ho phapanyetsano e bonolo ea letsatsi le letsatsi ho ea ho merero e meholo ea sechaba, malebela ana a sebetsang a tla thusa mang kapa mang ho aha mokhoa oa bophelo o tsitsitseng, o se nang polasetiki le ho kenya letsoho polaneteng e hloekileng.
Hona jwale, hoo e ka bang 40% ya bokahodimo ba lewatle e kwahetswe ke ditshila tsa polasetiki. Haeba mekgwa ya hona jwale ya tshebediso e ntse e tswela pele, ho tla ba le polasetiki e ngata ho feta ditlhapi lewatleng ka 2025. Bongata ba dihlahiswa tsa polasetiki tse sebediswang hanngwe di nka dilemo tse fihlang ho tse 500 ho bola, e leng se siileng tshenyo e ke keng ya qojwa ya tikoloho lefatsheng le dibakeng tsa lewatle.
Phupu e se nang polasetiki ke eng?
PPhupu e sa Lefelloeng ea qetello ke lets'olo la lefats'e la tikoloho le thehiloeng Australia Bophirima ka 2011 ke Rebecca Prince-Ruiz.
Kamora ho etela setsi sa lehae sa ho sebelisa hape lintho, Rebecca o ile a bona mefokolo ea ho sebelisa hape lintho ka polasetiki: bongata bo boholo ba litšila tse sebelisitsoeng hape li romeloa linaheng tse ling, li patoa libakeng tsa lithōle, kapa li lahleloa tlhahong. Maemong a mangata, ho sebelisa hape lintho ka polasetiki ho hlōleha ho rarolla sesosa sa tšilafalo ea polasetiki.
Ha a utloisisa hore phetoho e kgolo e ne e sa utlwahale ka potlako, o ile a qala hanyane. O ile a bokella sehlopha sa basebetsi ba mmuso wa lehae ba 40 ho phethela phephetso ya kgwedi e le nngwe ya phokotso ya polasetiki, ka sepheo sa ho fokotsa tshebediso ya polasetiki e sebediswang hanngwe bophelong ba letsatsi le letsatsi.
Se qalileng e le projeke e nyane ea batho ba baholo se holile ho ba mokhatlo oa lefats'e ka bophara o nang le batho ba limilione ba nkang karolo selemo le selemo. Ka 2023 feela, Plastic Free July e thusitse ho fokotsaLi-kilogram tse limilione tse 250 tsa litšila tsa polasetiki lefatšeng ka bopharaKajeno, letšolo lena le fetela ka nģ'ane ho phephetso ea khoeli e le 'ngoe, le khanna liphetoho tsa leano le ts'ebetso tse tsitsitseng bakeng sa batho ka bomong, likhoebo le mebuso lefatšeng ka bophara.
Mokhoa oa ho Kenella Phupu e se Nang Plastiki
TIphe nako ea ho sheba sebakeng sa hau, 'me u tla fumana lihlahisoa tsa polasetiki hohle. Ho tloha liphuthelong tsa lijo ho isa lisebelisoa tsa ho hloekisa tsa letsatsi le letsatsi, polasetiki e lahloang e se e fetohile karolo e ke keng ea qojoa ea bophelo ba sejoale-joale.
Tlhahiso ea polasetiki ea lefats'e ka bophara e fihlile ho lithane tse limilione tse 380 ka 2021. Ho hlalosa palo ena e makatsang, thane e le 'ngoe e lekana le boima ba moose e kholo, koena ea metsing a letsoai, shaka e tšoeu e kholo, kapa Volkswagen Beetle ea khale ea 1979. Bongata ba polasetiki ena bo etsoa bakeng sa liphutheloana tse lahloang tsa nako e khuts'oane, tse fetohang litšila tsa ka ho sa feleng kapele.
Mokhatlo oa Plastic Free Foundation o ikemiselitse ho phahamisa temoso ea tikoloho ea nako e telele, o sutumelletsa nts'etsopele e tsitsitseng ho pholletsa le liindasteri le libaka. Ka lehlohonolo, phetoho e nang le moelelo ha e hloke liphetoho tse feteletseng tsa mokhoa oa bophelo. Bohle ba ka qala ka liphetoho tse nyane, tse tsitsitseng.
Ka tlase ke tsenaMalebela a 12 a sebetsang le a bonolo ho ba qalangho qala leeto la hau la Phupu la mahala la polasetiki, ho akaretsa phapanyetsano ea malapa letsatsi le letsatsi le merero e tebileng ea sechaba.
Liphetolelo tse 12 tse Potlakileng tsa Plastiki ho Qala Pulungoana ea Hao ea Plastiki e sa Lefelloeng
TLiphetoho tsena tse bonolo li shebane le litšila tse tloaelehileng tsa polasetiki tsa malapa, tse sa hlokeng liphetoho tse rarahaneng ha li ntse li fana ka melemo e bonahalang ea tikoloho:
1. Mekotla ea lihlahisoa tsa polasetiki e lahloang →Mekotla ea polokelo ea letlooeng e ka sebelisoang hape(E bobebe, e ka hlatsuoa ebile e tšoarella bakeng sa ho reka korosari le polokelo ea lijo tse foreshe)
2. Mekotla e mesesaane ea korosari ea polasetiki → Mekotla e teteaneng ea lesela e ka sebelisoang hape bakeng sa tšebeliso ea letsatsi le letsatsi ea nako e telele
3. Filimi ea polasetiki le mekotla ea lijo tse bobebe tse lahloang →Sephutheloana sa pampiri ea kraft e ka kolobisoang(Ha e na polasetiki, e phefumoloha ebile e hloekile ebile ha e na tšilafalo ea microplastic)
4. Lijana tsa polasetiki tse sebelisoang hanngoe feela → Mabokose a lijo a sa bolang, a sa keneng mochesong
5. Mahlaka a polasetiki le dijana tse lahloang → Disete tsa ditafole tsa lehlaka le tshepe e sa ruseng tse ka sebediswang hape
6. Libotlolo tsa metsi tsa polasetiki tse lahloang → Libotlolo tsa khalase kapa tsa tšepe tse sa ruseng tse tšoarellang tse ka sebelisoang hape
7. Libotlolo tsa ho hloekisa polasetiki → Libotlolo tsa polokelo ea khalase tse ka sebelisoang hape tse ka tlatsoang hape
8. Theipi ea polasetiki ea ho paka → Theipi ea pampiri e ka kolobisang ka botlalo bakeng sa ho paka le ho hlopha malapeng
9. Librashe tsa lijana tsa polasetiki → Librashe tsa tlhaho tsa ho hloekisa faeba ea limela
10. Li-wipes tsa polasetiki tse lahloang → Li-round tsa k'hothone tse ka sebelisoang hape
11. Lisebelisoa tsa ho hlapela tse botlolong tsa polasetiki → Li-bars tsa sesepa tse tiileng le li-bars tsa shampoo
12. Sephutheloana sa lapeng sa polasetiki e hasaneng →Sephutheloana sa liphutheloana se se nang polasetiki se nang le maemo ohlebakeng sa phokotso ea polasetiki ea ntlo e felletseng ka nako e le 'ngoe
At MVIEcoPack, ditharollo tsohle tsa rona tsa ho paka tse bolokang tikoloho di etseditswe mekgwa ya bophelo ya sejwalejwale. Mekotla ya rona ya letlooeng e ka sebediswang hape, dipakete tsa dijo tse ka manyolo le mabokose a ho nka a ka bolang a leka-lekanya tshebetso le botsitso, e leng se etsang hore bophelo ba ho se be le polasetiki bo be bonolo le bo tshwarellang bakeng sa lelapa le leng le le leng.
Maano a Maholo a Tšusumetso e Tšoarellang Tikolohong
RNa u itokiselitse ho feta ho fapanyetsana lintho letsatsi le letsatsi? Liketso tsena tsa maemo a holimo li ka baka liphetoho tsa nako e telele le tse tebileng bakeng sa sechaba le liindasteri:
Sebaka sa mosebetsi
Ntlafatsa botsitso ba ofisi ka ho tlosa liphutheloana tsa polasetiki tse sebelisoang hanngoe libakeng tsa sechaba. Theha liteishene tsa ho tlatsa hape lintho ka bongata 'me u khothaletse basebetsi-'moho le uena ho sebelisa litharollo tsa lisebelisoa tsa tafole tse ka sebelisoang hape le tsa polokelo ho fokotsa litšila tsa polasetiki tsa mosebetsing.
Sechaba
Hlophisa kapa u nke karolo tlhoekisong ea lebōpo la leoatle, serapa sa boikhathollo le tsela e shebaneng le litšila tsa polasetiki. Tšehetsa likhoebo tsa lehae tse amohelang liphutheloana tse ka sebelisoang ho manyolo, tse se nang polasetiki 'me u arolelane tsebo ea ho se be le litšila ka har'a sechaba sa heno.
Bobuelli ba Sechaba le Leano
Latela matšolo a semmuso a Plastic Free Foundation. Khothaletsa barekisi ba lehae le likhoebo tsa ho pheha lijo ho felisa ho paka polasetiki e lahloang le ho sebelisa mekhoa e meng e tsitsitseng e bolokang tikoloho.
Maiteko a manyane a bokellana ho ba phetoho e kgolo. Nka mehato e sa phethahalang empa e tsitsitseng, mme kgetho e nngwe le e nngwe e tsitsitseng e tla sireletsa polanete ya rona qetellong.
"Ke lekile mekhoa e mengata ea ho fetola tikoloho bakeng sa Plastic Free July pele, empa boholo ba eona e ne e sa lokele tšebeliso ea letsatsi le letsatsi. Lihlahisoa tsa liphutheloana tsa MVIEcoPack li tiile, lia bolokoa hantle, 'me ha li na polasetiki. Li etsa hore bophelo bo tsitsitseng bo be bonolo selemo ho pota."
— Sarah M., Motšehetsi oa Mokhoa oa Bophelo oa Zero-Waste
Kena ka Phupu e se nang polasetiki le rona
PPhupu ea mahala ea last ha se phephetso ea matsatsi a 30 feela. Ke sebaka sa qalo bakeng sa bophelo bo tsitsitseng ba bophelo bohle. Ha u hloke mokhoa o phethahetseng oa bophelo o se nang polasetiki ho etsa phapang - u hloka feela ho qala.
Phupu ena, ntlafatsa mekhoa ea hau ea letsatsi le letsatsi ka litharollo tse sebetsang le tse tšepahalang tsa ho paka tse se nang polasetiki.Khetha MVIEcoPack, 'me u fetole phetoho e' ngoe le e 'ngoe e nyane ea letsatsi le letsatsi hore e be tšireletso e tšoarellang bakeng sa polanete ea rona.